حواشی قهوه

کاپینگ یا درک حسی قهوه چیست؟

کاپینگ قهوه
دیدگاه بگذارید و امتیاز کافی کلاب دریافت کنید!

مقدمه

قهوه عطر و طعم‌های بی‌شماری در دل خود پنهان کرده‌است. شاید با خود فکر کنید برای دم کردن قهوه‌ای بی‌نظیر باید باریستایی ماهر باشید. بله درست است. اما این همهٔ شرایط لازم برای تهیهٔ فنجانی قهوهٔ هیجان انگیز نیست. در این مقاله با کاپینگ قهوه آشنا خواهید شد.

جدا از این که اقلیم، آب و خاک و شرایط پرورش در عطر و طعم قهوه موثر است، از زمانی که چیده می‌شود تا زمانی که آن را در فنجان می‌ریزیم مراحلی مثل فراوری و برشته کاری را می‌گذراند که هرکدام به نوبهٔ خود در افشای عطر و طعم‌های نهفته در آن موثراست.

کشاورزان، تاجران و برشت‌کاران قهوه برای اینکه به عطر و طعم‌های نهفته در دانه‌های قهوه پی ببرند و دانه‌های مناسب را برای فروش، خرید و بو‌دادن انتخاب کنند از مرحله‌ای به‌نام کاپینگ استفاده می‌کنند. اما آیا فقط متخصصان قهوه می‌توانند از این روش برای انتخاب قهوهٔ مناسب استفاده کنند؟ خیر. حتی مصرف کنندگان و دوست داران قهوه هم می‌توانند از این تکنیک استفاده کنند. بیایید با هم ببینیم کاپینگ قهوه چیست، چرا و چطور انجام می‌شود.

کاپینگ چیست؟

کاپینگ روشی کمّی و پرکاربرد برای تجزیه و تحلیل دانه‌های قهوه است. از ویژگی‌های کلی گرفته تا منحصربه‌فردترین ویژگی آن‌ مثل اسیدیته و بادی. قهوه دارای عطر و طعم‌های ظریفی است که تشخیص سریع آن حتی برای ماهر‌ترین متخصصان قهوه هم ممکن نیست. کاپینگ بهترین روش برای کسب اطلاعات دربارهٔ این عطر و طعم‌ها و به اشتراک گذاشتن آن با دیگران است.

این روش به ما این امکان را می‌دهد که دانه‌های قهوه را با هم مقایسه کنیم و درک بهتری از آن‌ها داشته باشیم. چه بخواهیم فقط قهوه را بچشیم و چه بخواهیم آن را حرفه‌ای ارزیابی کنیم، کاپینگ می‌تواند ارزشمندترین تجربهٔ ما از قهوه باشد.

از خریداران دانهٔ سبز قهوه گرفته تا برشت‌کاران، متخصصان کنترل کیفیت، باریستا‌ها و هر متخصصی در زنجیرهٔ تامین قهوه، دانه‌های قهوه را براساس این روش استاندارد جهانی ارزیابی می‌کنند و به آن امتیاز می‌دهند. فعالان در زمینهٔ قهوه کاپینگ را علم می‌دانند. هنری دقیق که نیازمند تخصص است. اما این تعریف نباید علاقه‌مندان کاپینگ را از لذت بردن از آن منصرف کند. کاپینک قهوه می‌تواند بسیار ساده و لذت بخش باشد.

کاپینگ چگونه انجام می‌شود؟

برای کاپینگ قهوه به این‌ها نیاز داریم:

ـ فضای کار: اتاقی که در آن کار می‌کنیم باید نور کافی داشته باشد و هیچ رایحه‌ای در آن به مشام نرسد. باید سعی کنیم جایی را انتخاب کنیم که آرام باشد تا بتوانیم روی نمونه‌های قهوه تمرکز کنیم.

ـ فنجان: فنجان‌ها باید از یک جنس با ابعاد و حجم‌های برابر باشد تا نسبت آب به قهوه و همچنین میزان دمای حفظ شده در فنجان‌ها هنگام عصاره‌ گیری برابر باشد. معمولاً به ازای هر نوع قهوه یک تا پنج فنجان استفاده می‌شود تا نتیجهٔ کار دقیق‌تر باشد. دو فنجان اضافه یکی برای ریختن تفاله‌ها و یکی برای ریختن قهوهٔ چشیده شده هم لازم داریم.

ـ قاشق کاپینگ: این قاشق شبیه قاشق سوپ خوری است اما کمی گودتر تا بتوانیم به اندازه‌ای قهوه برداریم که بتوانم با یک بار چشیدن، کیفیت آن را بررسی کنیم.

آشنایی با برزیل و قهوه های آن
بیشتر بدانید

ـ لیوان: بعد از چشیدن قهوهٔ هر کدام از فنجان‌ها، باید قاشق را در لیوان آب شست‌وشو دهیم تا نمونهٔ قبلی روی نمونهٔ بعدی تاثیر نگذارد.

ـ فرم کاپینگ: فرم‌های استانداردی برای کاپینگ وجود دارد که می‌توانیم از آن‌ها استفاده کنیم. اما بسته به هدفی که از کاپینگ داریم می‌توانیم فرم مخصوص به خود را تهیه کنیم و معیار‌های خود را در آن وارد کنیم.

یکی از لذت بخش ترین بخش های قهوه لمس طعم بو است!

ـ کتری: آبی که به دمای جوش رسیده باشد برای قهوه مناسب نیست. بهترین دمای آب برای دم کردن قهوه C°۹۸ است. بنابراین بهتر است از کتری دماسنج‌دار استفاده کنیم. اما خیلی نگران دمای آب نباشید. زیرا دمای آب پس از برداشتن از روی حرارت به سرعت درحال کاهش است و جوشیدن آن خیلی در نتیجهٔ کار تاثیرگذار نیست.

ـ آسیاب: درجهٔ آسیاب قهوه باید متوسط تا درشت باشد. قبل از

ـ ترازو: یکسان بودن مقدار قهوهٔ آسیاب شده و آب در هر فنجان در دقیق بودن نتیجه بسیار مهم است.

ـ کرنومتر

مراحل انجام کاپینگ تقریباً ساده است. همان‌طور که می‌بینید تجهیزات خاصی لازم ندارد و حتی در خانه هم می‌توان آن را انجام داد. اما استفاده از تجهیزات یکسان، دقت در آماده سازی و کنترل همهٔ متغیرها در کاپینگ بسیار مهم است و باعث افزایش اعتبار آن می‌شود.

درضمن قبل از شروع کاپینگ بهتر است حتماً نگاهی به فرم آن بیندازیم تا موقع کاپینگ بدانیم چه معیار‌هایی را قرار است بررسی کنیم، هر کدام از این معیار‌ها به چه معناست و چطور باید به هر معیار امتیاز بدهیم.کاری که باید انجام دهیم به شرح زیر است:

ـ آماده سازی نمونه‌ها: بسته به دستورالعملی که استفاده می‌کنیم آماده سازی نمونه‌ها ممکن است کمی متفاوت باشد. اولین کار برای آماده کردن نمونه‌ها پاک کردن آسیاب است. چون باقیماندهٔ قهوهٔ قدیمی روی آسیاب ممکن است در کار ما تداخل ایجاد کند. کمی قهوه داخل آسیاب می‌ریزیم و آسیاب می‌کنیم تا قهوه‌های قدیمی از آن خارج شود.

برای هر فنجان باید قهوه را جداگانه وزن و آسیاب کنیم. پس از آسیاب کردن قهوه هرکدام از فنجان‌ها را روی ترازو می‌گذاریم و به اندازهٔ برابر به هر فنجان آب اضافه می‌کنیم و کرنومتر را روشن می‌کنیم. درجهٔ آسیاب، حرارت آب و نسبت قهوه به آب ازجمله عواملی هستند که در این مرحله اهمیت دارد.

ممکن از چندین روز درگیر یک کاپینگ باشید!

ـ آنالیز نمونه‌ها: آنالیز کردن نمونه‌ها درواقع در چهار مرحله انجام می‌شود. مرحلهٔ اول پس از آسیاب کردن دانه‌های قهوه است. قهوهٔ آسیاب شده را بو می‌کنیم و عطری که از آن استشمام می‌کنیم را یادداشت می‌کنیم. به این مرحله ارزیابی رایحهٔ خشک می‌گوییم.

تاثیر آب در تهیهٔ قهوه
بیشتر بدانید

کمی پس از اضافه کردن آب جوش تفالهٔ قهوه که عصاره‌گیری شده‌ است روی سطح فنجان جمع می‌شود. یک بار دیگر قهوه را بو می‌کنیم و با بوی مرحلهٔ قبل مقایسه می‌کنیم. اینجا دومین مرحلهٔ ارزیابی است. به این مرحله ارزیابی رایحهٔ تر گفته می‌شود.

بعد از سه تا پنج دقیقه وقتی تفاله‌ها را با پشت قاشق آرام کنار بزنیم، عطری قوی از آن استشمام می‌شود. نتیجهٔ آن را در فرم وارد می‌کنیم. به این مرحله شکستن پوسته می‌گوییم. حالا تفاله‌های روی فنجان را با استفاده از دو قاشق آرام برمی‌داریم تا تفاله‌های ته‌نشین شدهٔ کف فنجان بالا نیاید. زیرا باعث می‌شود سرعت عصاره گیری افزایش یابد.

کاپینگ یک دنیا پیچیدگی داره!

بعد از ده دقیقه حالا نوبت آخرین مرحلهٔ ارزیابی قهوه‌هاست. قهوه را با استفاده از قاشق می‌چشیم. ممکن است قهوه هنوز به نظرتان داغ باشد اما باید به این نکته توجه کنیم که اسید‌های موجود در قهوه در دماهای مختلف، متفاوت درک می‌شود. راه بهتر این است که قهوه را هورت بکشیم. با این کار هوا با قهوه ترکیب می‌شود و همزمان طعم آن به زبان و عطر آن به بینی می‌رسد.

در کاپینگ دنبال چه هستیم؟

همان‌طور که گفتیم نمونه‌ها در چهار مرحله ارزیابی شدند و ما در هر مرحله به دنبال ویژگی خاصی هستیم.

ـ رایحهٔ خشک: با بو کردن پودر قهوه به دنبال کشف این هستیم که قهوه بوی تازگی می‌دهد یا کهنگی و کم برشته شده است یا زیاد.

ـ رایحهٔ خیس: مخلوط شدن آب با قهوه و اکسیژن رایحهٔ قوی‌تری نسبت به قهوهٔ خشک ایجاد می‌کند.

ـ اسیدیته: اسیدیته می‌تواند دوگانه عمل کند. ممکن است باعث حس سرزندگی شود یا این که طعم ترش به قهوه بدهد. بدون آن قهوه بی‌روح است و زیادی آن ناخوشایند.

ـ بادی: بادی درواقع حسی است که قهوه در دهان ایجاد می‌کند. حس غنی بودن یا چرب بودن قهوه.

ـ طعم: مزه‌هایی است که از قهوه در دهان خود حس می‌کنیم. مثلاً میوه‌ای، شکلاتی، دودی، عسلی و … .

ـ مزهٔ پایانی: طعمی است که پس از تمام شدن قهوه در دهان باقی می‌ماند. پس مزه بخشی مهم از هر فنجان قهوه است.

نتیجه

کاپینگ قهوه ممکن است در ابتدا دلهره آور باشد اما دانستیم که مراحل آن نسبتاً ساده است و تجهیزات خاصی نیاز ندارد. هر کسی با استفاده از آن می‌تواند قهوه‌های مختلف را ارزیابی کند و به ویژگی‌های آن پی ببرد. پس شما هم هرچه زودتر دست به کار شوید و با آزمایشی ساده قهوۀ دلخواه خود را از میان این همه تنوع بیابید و از آن لذت ببرید.

منابع:

whitehorsecoffee، perfectdailygrind

نوشته های مشابه

guest
0 دیدگاه
Inline Feedbacks
نمایش همه دیدگاه‌ها